«غار پراو» را خطرناک‏ترین، مرگبارترین و خشن‎ترین غار ایران می‎نامند؛ غاری که تاکنون ۵ نفر را به کام مرگ کشانده و برای رسیدن به آن باید بیش از سه هزار متر از کوه پراو بالا رفت و بعد دهانه غاری که طولانی‏‌ترین غار عمودی ایران است، خودش را نشان می‎دهد.

پراو در نزدیکی کوه بیستون در کرمانشاه است و اولین‌بار انگلیسی‌‏ها این غار را تا انتها پیموده‌اند و بعد از آن‌ها، لهستانی‌‏ها به پایان این غار عجیب می‎رسند و تا سال‏‌ها غار پراو برای غارنوردان ایران و کرمانشاه چون گاوصندوقی در بسته می‏‌ماند که کلید گشودنش را نمی‏‌یابند و با وجود تلاش‎های فردی و جمعی‏، راز آن گشوده نمی‏‌شود، تا اینکه سال ۱۳۷۰ تیم کانون کوهنوردان کرمانشاه، با ایجاد یک تیم منسجم و با کمک گسترده همه شهر و بردن تلفن نظامی به درون غار، غار پراو را تا پایان پیمایش می‎کنند.

بعد از آن، سال ۱۳۷۲ دو کوهنورد با سابقه کرمانشاهی، دو نفری به دل غار می‏‌زنند و ۱۲ روز در غار باقی می‏‌مانند و غار پراو را تا پایان می‌پیمایند. بعد از آن گویی درهای غار گشوده می‏‌شود و بسیاری علاقه‎مند می‌شوند تا سر از کار این غار مخوف در بیاورند، اما در پی این غارنوردی‏‌ها ۵ نفر جان می‏‌بازند. اما این اتفاق‌های ناگوار هم مانع فرودهای بعدی در غار نمی‏‌شود. سال گذشته هم این غار بعد از سال‌ها انباشت زباله‏‌های صعود و فرود غارنواردان، پاکسازی شد و چندین کیلوگرم زباله و طناب از آن خارج شد.

ورودی غار پراو در ارتفاع ۳ هزار متری

اما واقعاً چه چیز باعث می‎شود کسی وارد این غار شود که مخوف‌ترین غار ایران و «اورست غارهای جهان» نام دارد، یا قله‌هایی را بپیماید که گور کوهنوردان بسیاری است؟
غار پراو کرمانشاه ، در ارتقاع ۳۰۵۰ متری کوه پراو واقع است. پراو، کوهی است با نزدیک به ۳۵۰۰ متر ارتفاع و هم‌جوار با کوه صخره‌ای بیستون. در این سه کوه پراو و بیستون و طاق‌بستان، به اندازه چندین اثر ملی و جهانی، نکات قابل‌توجه و جذابیت‌های تاریخی و طبیعی وجود دارد. کوه پراو و بیستون به هم چسبیده‌اند. پراو بلندتر است و معنای اسمش پُر آب است. در تابستان‌های قدیم، با قاطر از یخچال‌های طبیعی آن، برف می‌آوردند و می‌فروختند.

بیستون کرمانشاه، در هم‌جواری، بزرگ‌ترین کتیبه میخی جهان را روی خود جا داده است. جدای از فرهادتراش و تاریخی طولانی که به زمان هخامنشیان می‌رسد، یکی از کوه‌های صخره‌ای بزرگ و چالش‌برانگیز برای صخره‌نوردان جهان است.
عمیق‌ترین و بلندترین غار عمودی جهان

پراو ، بلندترین و عمیق‌ترین غار عمودی جهان است

کمی آن‌طرف‌تر، همسایه بیستون یکی دیگر از «ترین» ها را به خود اختصاص داده است. نرسیده به قله شیخ علیخان یا همان قله پراو، پناهگاهی است که از آنجا می‌توانید سراغ غار پراو را بگیرید. غار پراو، در درجه‌بندی سختی پیمایش در غارها، درجه D۵ را دارد. این به این معناست که پیمایش این غار نیازمند تجهیزات، آمادگی روحی و روانی، آمادگی جسمانی بسیار بالا و توان عمومی زیاد است. زمانی که غار پراو به وسیله گروهی از انگلستان در سال ۱۹۷۱ کشف شد، لقب اورست غارهای جهان را از آن خود کرد چرا که در آن زمان عمیق‌ترین و بلندترین غار عمودی جهان شناخته شد. اما پس از آن غارهای دیگری در جهان کشف شدند که از غار پراو عمق و طول بیشتری داشتند. اما ارتفاع بسیار بالایی که غار در آن قرار گرفته است، باعث شد تا لقب خود را از دست ندهد.
ایرانی‌ها و پیمایش غار

از سال ۱۳۶۸ تلاش برای پیمایش غار توسط غارنوردان و کوهنوردان ایرانی آغاز شد. بار اول پیمایش موفقیت‌آمیز نبود و گروه ناچار به بازگشت شد. در سال ۱۳۷۰ بالاخره یک گروه ایرانی توانست غار را فتح کند. پس از آن راه برای دیگر پیمایشگران باز شد و حس کنجکاوی بسیاری از آن‌ها برانگیخته شد. این در حالی است که یکی از نخستین تلاش‌ها در سال‌های دور برای فتح غار به شکستی غیرقابل جبران تبدیل شده بود. غارشناس چنگیز شیخلی در سال ۱۳۵۳ در حالی که داشت از چاه سوم-اروئیکا- به عمق ۳۷ متر بیرون می‌آمد سقوط کرد و تا زمانی که گروه امداد رسید، به مدت ۲۰ ساعت معلق مانده بود.

غار پراو | واقع در قله پراو کرمانشاه

اگر می‌خواهید به غار بروید، باید بدانید که پیمایش این غار به علت مسیر سخت آن، آموزش و تجهیزات می‌خواهد. اگر تصمیم به رفتن گرفتید، باید زمانی را انتخاب کنید که برودت هوا در غار خیلی زیاد نباشد. این زمان فصل‌های بهار و تابستان است. گرچه باید گفت که هیچ زمانی در غار، دمای بیشتر از ۱ تا ۳ درجه سانتی‌گراد ثبت نشده‌ است. به علاوه شما باید این برودت را با لباس‌های خیس تحمل کنید. یوسف سوری‌نیا که چندین بار تجربه سفر به غار را داشته است می‌گوید بسیاری از زمان‌ها پیش می‌آید که پیمایش‌کننده از اینکه انتخاب کرده است تا به غار سفر کند، پشیمان می‌شود؛ این بخشی از آمادگی روحی و روانی لازم برای پیمایش غار است که به این حس غلبه کنید.
غاری بی‌پایان ؛ غار پراویی

استعاره غار پراویی حالا دیگر میان غارنوردان شناخته شده است

انتظار می‌رفت که غار پراو کرمانشاه طبق بررسی‌هایی که انگلیسی‌ها انجام دادند، از آنچه تابه‌حال کشف‌شده بیشتر طول داشته باشد. اما با رسیدن به حوضچه گل، امکان عبور انسان به ادامه آن سد می‌شود. این مسئله باعث به وجود آمدن اصطلاحی شد. وقتی می‌خواهند بگویند که به نظر می‌رسد غاری بیشتر از آنچه که حالا هست ادامه دارد، اما راهی به آن پیدا نمی‌شود می‌گویند پراویی شد.

منبع سفرزون